Een caravan zonder kenteken mag in Nederland niet op de openbare weg worden gebruikt als die caravan meer dan 750 kg mag wegen. Dat is de korte samenvatting. Maar er zijn verschillende situaties waarin een caravan (tijdelijk) geen kenteken heeft, en niet elke situatie is even problematisch. Hieronder vind je een overzicht van de regels, de uitzonderingen, de kosten en de stappen om je caravan alsnog op de weg te krijgen.
Wanneer heeft een caravan een kenteken nodig?
De grens ligt bij de technisch toegestane maximummassa (TMAM), het gewicht dat op het typeplaatje van de caravan staat. Is die massa hoger dan 750 kg, dan is een kenteken verplicht. Is de massa 750 kg of lager, dan hoeft de caravan officieel geen eigen kenteken te hebben in Nederland.
In de praktijk hebben de meeste familiecaravans een TMAM van 1.000 tot 1.800 kg, dus voor verreweg de meeste caravans geldt de kentekenverplichting gewoon. Een lichte bagageaanhangwagen of een klein tentaanhangertje valt wél onder de 750 kg-grens en rijdt dus legaal zonder eigen kenteken.
Let op: de grens van 750 kg geldt voor de toegestane massa (het plaatje), niet voor het werkelijke lege gewicht. Een caravan van 900 kg leeg maar met een TMAM van 1.200 kg heeft altijd een kenteken nodig, ook als je hem bijna leeg trekt.
| TMAM (toegestane maximummassa) | Kenteken verplicht? | Typisch voorbeeld |
|---|---|---|
| Tot en met 750 kg | Nee | Lichte tentaanhanger, kleine bagageaanhanger |
| 751 kg tot 1.000 kg | Ja | Kleine toercaravan (bv. Kip Shelter compact) |
| 1.001 kg tot 1.400 kg | Ja | Middenklasse toercaravan (bv. Sprite Major, Fendt Bianco 390) |
| 1.401 kg tot 1.800 kg | Ja | Grote toercaravan (bv. Hobby De Luxe 560, Adria Adora 613) |
| Boven 1.800 kg | Ja | Grote luxe caravan of semi-stacaravan |
| Stacaravan (vast opgesteld, niet voor de weg) | Nee (kentekenplicht vervalt bij uitschrijving) | Stacaravan op vakantiepark |
Situatie 1: je caravan heeft nooit een kenteken gehad
Caravans die vóór een bepaalde datum voor het eerst in gebruik zijn genomen, konden destijds met een zogenaamd inschrijvingsbewijs (een soort registratiebewijs) rijden in plaats van een kenteken. Die situatie is al lang verleden tijd. Als zo’n oude caravan nog steeds te koop is of in gebruik is bij een tweede eigenaar, loopt de nieuwe eigenaar er tegenaan dat er geen kenteken op staat en dat het inschrijvingsbewijs niet meer geldig is voor de openbare weg.
In dat geval moet je de caravan alsnog laten keuren bij de RDW en een nieuw kenteken aanvragen. Dat proces verloopt via een RDW-keuringsstation of via een erkend bedrijf dat bevoegd is om de keuring uit te voeren. De caravan krijgt dan een geheel nieuw kentekenbewijs, ook al is het voertuig tientallen jaren oud. De leeftijd van de caravan op zichzelf is geen reden voor afkeuring, maar de technische staat wel.
Concreet gaat het om zaken als werkende rem- en rijverlichting, een goed functionerende reminrichting, het ontbreken van ernstige structuurschade aan het chassis en een correct bevestigingspunt (de koppeling). Als de caravan op al die punten in orde is, krijgt hij gewoon een kenteken. Een oude Kip Kompakt uit de jaren tachtig kan dus prima door de keuring komen als hij technisch in goede staat verkeert.
Situatie 2: het kenteken is verlopen of werd stopgezet
Soms heeft een caravan ooit een kenteken gehad, maar is dat kenteken stopgezet of uitgeschreven bij de RDW. Dit gebeurt vaak als de eigenaar de caravan voor langere tijd op een vaste staanplaats heeft staan en niet meer wil rijden. Je kunt het kenteken bij de RDW stopzetten, waarna je geen wegenbelasting meer betaalt over de trekker (de aanhangertoeslag vervalt) en de kentekenplaten mogen worden ingeleverd.
Wil je de caravan later toch weer op de weg brengen, dan moet je het kenteken opnieuw activeren. Dat lukt niet zomaar zelf via Mijn RDW: je hebt daarvoor een nieuwe APK-keuring nodig als de caravan te lang van de weg is geweest, of je moet de caravan opnieuw laten inschrijven. De exacte procedure hangt af van hoe lang het kenteken al stopgezet is en of de caravan in de tussentijd aantoonbaar ongebruikt was.
Praktisch punt: als je de kentekenplaten hebt ingeleverd maar het voertuig is nog wel ingeschreven (tijdelijke schorsing), dan kun je de platen opnieuw aanvragen bij een erkend platenmaker en de caravan direct weer gebruiken, mits de APK nog geldig is of er geen APK-plicht geldt (caravans hebben in Nederland geen periodieke APK).
Situatie 3: een tweedehands caravan kopen zonder papieren
Dit is de meest risicovolle situatie. Je koopt een occasion en de verkoper kan geen kentekenbewijs overleggen. Dat kan verschillende oorzaken hebben: de papieren zijn kwijtgeraakt, de caravan is ooit uit het buitenland ingevoerd zonder Nederlandse registratie, of de caravan heeft een onduidelijke herkomst.
Stap voor stap wat je dan doet:
- Vraag de RDW via zijn kentekencheck (rdw.nl) of er ooit een kenteken op dit onderstel heeft gestaan. Je hebt daarvoor het chassisnummer (VIN-nummer) nodig, dat op het typeplaatje staat.
- Als er een oud kenteken bekend is, kun je via de RDW een duplicaat van het kentekenbewijs aanvragen. Daarvoor heb je de tenaamstelling (jouw naam als nieuwe eigenaar) nodig.
- Is er geen enkel kenteken bekend, dan moet de caravan door een RDW-erkende importeur of keurder worden aangeboden voor een eerste toelating. Dit is vergelijkbaar met het importeren van een buitenlands voertuig.
- De keurder controleert het chassisnummer op authenticiteit en kijkt of het voertuig niet gesignaleerd staat als gestolen.
- Vervolgens wordt de caravan technisch gekeurd op de vereiste verlichting, reminrichting, koppeling en structuurintegriteit.
- Na goedkeuring wordt een kentekenbewijs opgemaakt en kun je bij de RDW of via een RDW-dealer tenaamstelling aanvragen.
- Tot slot ontvang je de kentekenplaten en mag je de caravan op de openbare weg gebruiken.
Koop nooit een caravan boven 750 kg zonder enige vorm van documentatie. Als de verkoper geen papieren heeft, is de kans groot dat er een probleem is met de herkomst of dat de caravan al lang technisch ongeschikt is. De kosten van een keuring en registratie kunnen dan gemakkelijk hoger uitvallen dan de waarde van de caravan zelf.
Kosten en procedure bij de RDW
De exacte kosten voor het aanvragen of herstellen van een kenteken hangen af van het type keuring dat nodig is. De RDW heeft in 2026 zijn tarieven met gemiddeld 2,4% aangepast. Hieronder de meest voorkomende kostenposten.
| Handeling | Geschatte kosten | Uitvoerder |
|---|---|---|
| Tenaamstelling tweedehands caravan (digitaal) | Circa 10-15 euro | Zelf via Mijn RDW of dealer |
| Duplicaat kentekenbewijs aanvragen | Circa 10 euro | Gemeente of RDW-dealer |
| Eerste keuring aanhangwagen (maatwerkkeuring) | Circa 130-200 euro | RDW-keuringsstation |
| Keuring na invoer uit EU-land | Circa 100-150 euro | RDW-keuringsstation of erkend bedrijf |
| Kentekenplaten (paar) | Circa 15-30 euro | Erkend platenmaker |
| Opnieuw tenaamstellen na uitschrijving | Circa 10-15 euro | Zelf via Mijn RDW of dealer |
| Importkeuring buiten-EU caravan (volledig) | Circa 200-350 euro | RDW-importkeurder |
Naast de RDW-kosten moet je soms ook rekening houden met kosten voor eventuele reparaties die nodig zijn om door de keuring te komen. Een kapotte achterlamp of een slecht functionerende handrem kun je zelf of bij een caravan-reparatiebedrijf laten repareren voordat je voor de keuring staat. Dat scheelt dubbele ritjes.
Voor een caravan op kenteken zetten zijn de stappen samengevat: repareer eerst eventuele technische mankementen, maak een afspraak bij een RDW-keuringsstation (wachttijden kunnen oplopen tot meerdere weken), breng alle documentatie mee en zorg dat het chassisnummer leesbaar is.
Gevolgen van rijden zonder kenteken
Rijd je toch op de openbare weg met een caravan boven 750 kg zonder geldig kenteken, dan zijn de gevolgen behoorlijk. De politie kan de combinatie (auto plus caravan) direct stilzetten. Je mag dan niet verder rijden, en de caravan moet worden weggesleept of ter plekke worden achtergelaten. De sleepkosten zijn voor jouw rekening en kunnen snel oplopen tot enkele honderden euro’s, afhankelijk van de afstand en het sleepbedrijf.
Bovendien ben je in dat geval niet verzekerd voor schade die de caravan aan derden veroorzaakt. De aansprakelijkheidsverzekering van je auto (WA) dekt wel de meeste schade die een aanhanger veroorzaakt, maar een verzekeraar kan bij bewust rijden met een ongeregistreerd voertuig moeilijker doen over de uitkering. Sommige verzekeraars stellen als voorwaarde dat de aanhanger aan de wettelijke eisen voldoet.
Rijden met een caravan zonder kenteken terwijl dat wel verplicht is, staat geboekt als een overtreding van de Wegenverkeerswet. De boete hiervoor kan oplopen tot enkele honderden euro’s. Bij herhaaldelijk of opzettelijk overtreden loopt de zaak op naar het OM.
Wegenbelasting en de aanhangertoeslag
Een caravan heeft zelf geen motor en is dus geen motorrijtuig in de zin van de Wet op de motorrijtuigenbelasting. Je betaalt als caravanbezitter dan ook geen motorrijtuigenbelasting over de caravan zelf. Maar er is een uitzondering: de aanhangertoeslag op de wegenbelasting van je trekauto.
Als je een aanhanger of caravan met een TMAM van meer dan 750 kg trekt achter een diesel- of LPG-auto, betaal je een provinciale aanhangertoeslag. Die toeslag is afhankelijk van de provincie waar je woonachtig bent en van het gewicht van de aanhanger. De toeslag geldt niet voor elektrische of benzineauto’s.
- Rijdt je op benzine of elektrisch: geen aanhangertoeslag, ongeacht het gewicht van de caravan.
- Rijdt je op diesel of LPG: aanhangertoeslag als de caravan zwaarder is dan 750 kg TMAM.
- Je kunt de toeslag vermijden door het kenteken van de caravan tijdelijk te schorsen als je hem niet gebruikt. Let op: schorsing mag alleen als de caravan echt niet op de openbare weg staat.
- Sta je caravan op een vaste staanplaats op een camping of stalling: overweeg uitschrijving via de RDW, zodat de toeslag permanent vervalt.
Caravans die worden gebruikt als popup caravan of vouwcaravan vallen vaak in een lagere gewichtsklasse. Controleer altijd het typeplaatje voordat je conclusies trekt over de verplichting.
Caravan op een staanplaats: apart geval
Staat je caravan permanent op een vakantiepark, een boerencamping of een eigen perceel, en rijdt hij nooit meer over de openbare weg? Dan kun je het kenteken officieel bij de RDW laten stopzetten. De caravan wordt dan uit het kentekenregister gehaald en de kentekenplaten lever je in (of bewaar je zelf). Je betaalt vanaf dat moment geen wegenbelasting meer (en dus ook geen aanhangertoeslag), en je hebt geen verplichte verzekering meer voor de openbare weg.
Wil je de caravan later toch nog eens verplaatsen, dan moet het kenteken opnieuw worden geactiveerd of moet de caravan opnieuw worden gekeurd. Overweeg ook of je de caravan wilt kunnen verkopen: een caravan tot 1.200 kg zonder kenteken is minder makkelijk verkoopbaar dan een exemplaar met lopende registratie. Kopers willen weten dat het voertuig legaal op de weg kan.
Voor het opstallen van je caravan in een aparte stalling of op het eigen terrein zonder rijbewegingen gelden geen kentekeneisen. Meer informatie over juist opstallen vind je bij caravanstalling in de buurt.
Veelgestelde vragen
Mag een caravan van 800 kg rijden zonder kenteken?
Nee. De grens voor de kentekenverplichting ligt bij een toegestane maximummassa (TMAM) van meer dan 750 kg. Een caravan met een TMAM van 800 kg valt daar dus boven en heeft een eigen kenteken nodig om legaal over de openbare weg te rijden. Controleer het typeplaatje op je caravan voor de exacte TMAM.
Wat kost het om een oud caravan zonder kenteken alsnog te registreren?
De kosten bestaan uit de keuring bij een RDW-keuringsstation (reken indicatief op 130 tot 200 euro voor een eerste maatwerkkering van een aanhangwagen), de administratieve tenaamstelling (circa 10 tot 15 euro) en een stel kentekenplaten (circa 15 tot 30 euro bij een erkend platenmaker). Tel daarbij eventuele reparatiekosten op als de caravan niet meteen door de keuring komt. Controleer altijd de actuele tarieven op rdw.nl.
Kan ik een caravan zonder kenteken kopen en daarna registreren?
Ja, dat is mogelijk. Koop de caravan met het chassisnummer en controleer via rdw.nl of er ooit een kenteken op heeft gestaan. Is er een bestaand kenteken, dan vraag je een duplicaat aan en laat je de caravan op jouw naam zetten. Is er nooit een Nederlands kenteken geweest, dan heb je een maatwerkkeuring nodig. Zorg dat je de aankoop schriftelijk vastlegt, inclusief het chassisnummer.
Heeft een caravan op een staanplaats ook een kenteken nodig?
Niet als hij permanent vast staat en nooit meer op de openbare weg komt. Je kunt het kenteken bij de RDW stopzetten en de platen inleveren. Wil je de caravan later nog verplaatsen (ook maar eenmaal), dan moet het kenteken opnieuw geldig zijn voordat je de openbare weg op mag. Sta je op de camping met een tijdelijk staanplaats, maar rijd je er elk seizoen naartoe, dan heb je gewoon een geldig kenteken nodig.
Betaal ik aanhangertoeslag als ik een caravan zonder kenteken heb?
Als de caravan geen geldig kenteken heeft en je rijdt er niet mee op de openbare weg, betaal je ook geen aanhangertoeslag. De toeslag geldt alleen voor aanhangwagens met een TMAM boven 750 kg die achter een diesel- of LPG-auto worden getrokken op de openbare weg. Staat de caravan permanent stil en is het kenteken stopgezet, dan vervalt de toeslag automatisch.
Wat zijn de technische eisen waaraan een caravan moet voldoen voor het kenteken?
De caravan moet beschikken over werkende rij- en remlichten (achterlichten, remlichten, knipperlichten), een correcte en goed functionerende diepreminstallatie of overrideremsysteem (bij TMAM boven een bepaald gewicht), een stabiele en goed bevestigde koppeling, en een leesbaar chassisnummer. De caravan mag geen ernstige structuurschade aan het chassis hebben. Een beschadigde inlegbies of vloer is op zichzelf geen keuringsgrond, maar doorzakkende constructiedelen kunnen dat wel zijn.